Απάντηση της Περιβαλλοντικής Οργάνωσης “ΚΑΛΛΙΣΤΩ” στην πρόσκληση συμμετοχής σε διαβούλευση αναφορικά με τη Μελέτη Κοινωνικών και Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΚΠΕ), για το νέο Επενδυτικό Σχέδιο των Μεταλλείων Κασσάνδρας- Ελληνικός Χρυσός Α.Ε.:
<< Ευχαριστούμε για το μήνυμα και την πρόσκλησή σας.
Όπως ξέρετε, η ΚΑΛΛΙΣΤΩ έχει εκφράσει δημοσίως και σε πολλές ευκαιρίες τη θέση ότι η συνέχιση των εξορυκτικών δραστηριοτήτων στη Χαλκιδική απειλεί με μη αντιστρέψιμη καταστροφή το δασικό πλούτο, τους υδατικούς πόρους, τις δυνατότητες βιώσιμης ανάπτυξης της περιοχής και τη δημόσια υγεία. Τις θέσεις μας αυτές τεκμηριώσαμε εξετάζοντας προσεκτικά την αρχική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, συζητώντας με επιστημονικούς φορές, ειδικούς επιστήμονες, κατοίκους και συλλογικούς φορείς στην περιοχή, αλλά και μετά από δύο ειδικές μελέτες που χρηματοδοτήσαμε με δικούς μας πόρους και δημοσιεύσαμε στο website μας, σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις στην άγρια πανίδα της Β.Α. Χαλκιδικής, όπου διαπιστώσαμε ότι σπάνια είδη και προστατευόμενοι τύποι οικοτόπων κινδυνεύουν σοβαρά από την εξορυκτική δραστηριότητα.
Επιπλέον, στο πλαίσιο των υποχρεώσεών μας για την εκπροσώπηση των Περιβαλλοντικών Οργανώσεων στην Επιτροπή Φύση 2000, κατά την περίοδο 2017-2020, συντάξαμε προσχέδιο γνωμοδότησης της Επιτροπής πάνω στο θέμα, που ενώ συζητήθηκε στην 16η Συνεδρίαση των μελών της, στις 21 Ιανουαρίου 2020, δυστυχώς, δεν υπήρχε επαρκής χρόνος, δημιουργήθηκαν αντικειμενικές δυσκολίες λόγω της πανδημίας και δεν έγινε δυνατό να επεξεργαστεί κατάλληλα και εγκαίρως, ώστε να διαμορφωθεί το περιεχόμενο γνωμοδότησης της Επιτροπής, πριν τη λήξη της θητείας της. Στο ενημερωτικό σημείωμα – εισήγησή μας, που κατατέθηκε στην Επιτροπή, αναφερθήκαμε αναλυτικά στις αρνητικές γνωμοδοτήσεις από πλειάδα άλλων επιστημονικών και παραγωγικών φορέων, στις διαπιστωμένες σοβαρές παραβιάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας από την «ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ» στην περιοχή, καθώς και στην ανεκπλήρωτη υπόσχεση της εταιρίας για καθαρή μεταλλουργία στην Ελλάδα, που ήταν και η κορωνίδα της προηγούμενης επενδυτικής πρότασης και η οποία, υποτίθεται, θα εξασφάλιζε «σημαντικό δημόσιο όφελος», με καθετοποίηση της παραγωγής μέχρι το στάδιο ανάκτησης καθαρών μετάλλων (χαλκού, χρυσού και αργύρου, με συνοδό προϊόν και θειικό οξύ). Η μη τήρηση της υπόσχεσης αυτής, κατά τη γνώμη μας, συνιστούσε μονομερή τροποποίηση του επενδυτικού της σχεδίου, αλλά και παραβίαση της σύμβασής της με το Ελληνικό Δημόσιο.
Μετά την κύρωση της νέας σύμβασης του Δημοσίου με την εταιρεία «Ελληνικός Χρυσός Μονοπρόσωπη ΑΕ Μεταλλείων και Βιομηχανίας Χρυσού», το 2021, χωρίς να έχει προηγηθεί δημόσια διαβούλευση, 11 Περιβαλλοντικές Οργανώσεις, μεταξύ των οποίων και η ΚΑΛΛΙΣΤΩ, τοποθετήθηκαν από κοινού (τον Μάρτιο του 2021), επισημαίνοντας ότι η κύρωση της σύμβασης «ανατρέπει το περιβαλλοντικό κεκτημένο και υποκρύπτει πιθανές παραβιάσεις του ενωσιακού δικαίου». Τονίσαμε ακόμα ότι δεν ικανοποιήθηκε η διεθνής υποχρέωση της Πολιτείας να προωθεί την ουσιαστική συμμετοχή του κοινού σε αποφάσεις με σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Στην ίδια κοινή ανακοίνωση, οι συνυπογράφουσες Περιβαλλοντικές Οργανώσεις (ΑΝΙΜΑ, Αρκτούρος, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία, Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών, Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος, Καλλιστώ, Οικολογική Εταιρεία Ανακύκλωσης, iSea, Greenpeace και WWF Ελλάς) αναφέρθηκαν ακόμα σε 8 κομβικής σημασίας ζητήματα, τα οποία αφορούν όχι μόνο το περιβάλλον, αλλά και το ίδιο το κράτος δικαίου.
Δεδομένων όσων έχων προηγηθεί, αμφιβάλουμε για την φερεγγυότητα του νέου επενδυτικού σχεδίου στην περιοχή, για την αξιοπιστία των διαβεβαιώσεων που μπορούν να δοθούν, καθώς και για την σημασία της εκ των υστέρων πρόσκλησης σε «ανοικτή διαβούλευση», που, σημειωτέον, οργανώνεται από την ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ Α.Ε. και όχι από κάποιον δημόσιο φορέα.
Συνεπώς, σας γνωρίζουμε ότι συμπαρατασσόμαστε με τους τοπικούς φορείς και συλλόγους και τις περιβαλλοντικές οργανώσεις εκείνες που θεωρούν προσχηματική τη διαδικασία αυτή και δεν επιθυμούμε να συμμετέχουμε. Αντίθετα, ευελπιστούμε σε μελλοντικές ευκαιρίες ουσιαστικής διαβούλευσης με τους κατοίκους της περιοχής, με σκοπό την εξέταση εναλλακτικών λύσεων, για την αποκατάσταση της ζημιάς που έχει ήδη γίνει στο περιβάλλον και την κοινωνία της περιοχής και για τη συνέχιση ήπιων εξορυκτικών δραστηριοτήτων (με λειτουργία των παλαιότερων μεταλλείων των στοών, χωρίς ανοιχτά ορύγματα), με παράλληλη μέριμνα για την βιώσιμη ανάπτυξη της περιοχής και την προστασία της περιβαλλοντικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της. >>